काठमाडौं । अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले इरानसँग भएको नयाँ सम्झौतामा हस्ताक्षर गरेको ह्वाइट हाउसले जनाएको छ । बीबीसीका अनुसार सम्झौता तत्काल लागू भएको छ । यद्यपि ट्रम्पले यसलाई अन्तिम नभएको भन्दै कार्यान्वयनको अवस्था नजिकबाट निगरानी गरिने बताउनु भएको छ ।
अमेरिकी अधिकारीहरूले सार्वजनिक गरेको १४ बुँदे सम्झौताअनुसार इरानले कहिल्यै पनि आणविक हतियार विकास नगर्ने प्रतिबद्धता जनाएको छ । साथै, युद्धबाट प्रभावित इरानको पुनर्निर्माणका लागि तीन सय अर्ब अमेरिकी डलरको कोष स्थापना गर्ने विषय उल्लेख छ ।
तर यो कोषमा अमेरिकाले प्रत्यक्ष आर्थिक योगदान दिनुपर्ने बाध्यता भने राखिएको छैन । सम्झौतामा लेबनानसहित सबै मोर्चामा जारी सैन्य कारबाही तत्काल र स्थायी रूपमा अन्त्य गर्ने भनिएको छ । यसले क्षेत्रीय तनाव कम गर्ने तथा मध्यपूर्वमा स्थायित्व कायम गर्ने प्रयासलाई बल पुग्ने अपेक्षा गरिएको छ ।
दुवै पक्षले ६० दिनभित्र अन्तिम तथा विस्तृत सम्झौता सम्पन्न गर्न वार्ता जारी राख्ने सहमति गरेका छन् । आवश्यक परे आपसी सहमतिमा समय सीमा थप गर्न सकिने पनि सम्झौतामा भनिएको छ । यद्यपि राष्ट्रपति ट्रम्पले सम्झौता कार्यान्वयनमा इरानले प्रतिबद्धता पूरा नगरे अमेरिका फेरि सैन्य कारबाहीमा फर्किन सक्ने चेतावनी दिनुभएको छ ।
यो सम्झौतालाई मध्यपूर्व तनाव कम गर्ने दिशामा महत्त्वपूर्ण कदमका रूपमा हेरिएको छ । तर अन्तिम राजनीतिक तथा सुरक्षा सहमति हुन बाँकी रहेकाले आगामी वार्ताको परिणामलाई अन्तर्राष्ट्रिय समुदायले चासोपूर्वक हेरिरहेको छ ।
